Giải cơ

Học giải cơ chân: năm vùng cơ cần biết, trình tự một lần làm và những vùng phải tránh

Lương Y Tống Văn Huynh · Huyệt Đạo Tống Gia · 26/10/2026

Tóm tắt nhanh: Học giải cơ chân là học năm vùng cơ gồm bàn chân, bắp chân, đùi trước, đùi sau, mặt ngoài đùi và hông, rồi làm theo trình tự từ làm ấm, bàn chân, bắp chân lên đến đùi, luôn so hai bên. Quan trọng không kém là biết vùng phải tránh như hõm sau gối, tĩnh mạch nổi, chân sưng đỏ nóng một bên. Chân lệch thường kéo theo hông và lưng, nên giải cơ chân nên học cùng việc đọc cột sống.

Học giải cơ chân bắt đầu từ bản đồ các vùng cơ

Đôi chân gánh cả cơ thể suốt ngày, nên mỏi chân là chuyện ai cũng gặp: người đứng bán hàng, người đi giày cao, người chạy bộ, người ngồi văn phòng ít đi lại, người lớn tuổi. Khi học giải cơ chân, việc đầu tiên không phải học động tác mà là biết chân có những vùng cơ nào, mỗi vùng hay mỏi vì sao.

Chân thường được chia thành năm vùng để làm:

Bàn chân và gan bàn chân

Gan bàn chân có lớp cơ và dải mô chạy từ gót ra các ngón. Người đứng lâu, đi giày đế cứng hoặc giày cao hay thấy gót và lòng bàn chân căng, buổi sáng bước xuống giường thấy ê. Vùng này cần lực chắc nhưng đi chậm, vì da dày mà bên dưới khá nhạy.

Bắp chân

Bắp chân làm việc mỗi bước đi, mỗi lần nhón gót. Người chạy bộ, người đi giày cao hay mỏi ở đây. Cơ bắp chân có hai lớp: lớp nông sờ thấy rõ khi nhón gót, lớp sâu nằm dưới. Người mới hay chỉ bóp lớp nông.

Đùi trước

Nhóm cơ lớn nhất của chân, làm việc khi đứng lên ngồi xuống, leo cầu thang. Mỏi đùi trước hay đi cùng mỏi quanh gối.

Đùi sau

Người ngồi nhiều thường có đùi sau co ngắn, cúi người xuống thấy căng sau đùi. Đùi sau liên quan chặt với vùng mông và thắt lưng.

Mặt ngoài đùi và hông

Dải dọc mặt ngoài đùi và các cơ quanh hông giữ thăng bằng khi đứng một chân, khi đi. Vùng này ấn vào thường khá ê, nên lực phải tăng từ từ.

Ai hay mỏi chân, mỏi ở đâu

• Đứng lâu (bán hàng, đứng máy, phục vụ): gan bàn chân, bắp chân, chân nặng về chiều.
• Đi giày cao: bắp chân, gan bàn chân, mặt trước cổ chân.
• Chạy bộ, đi bộ đường dài: bắp chân, mặt ngoài đùi, gan bàn chân.
• Ngồi lâu ít đi lại: đùi sau, hông, chân dễ tê nặng khi đứng dậy.
• Người lớn tuổi: mỏi rải rác, cơ yếu hơn, da mỏng hơn, cần lực nhẹ hơn hẳn.

Hỏi công việc và thói quen của người được làm giúp người làm đoán trước vùng cần chú ý, rồi dùng tay kiểm lại.

Trình tự một lần giải cơ chân

1. Làm ấm: vuốt dài từ cổ chân lên đùi, theo hướng về phía tim, lực nhẹ đến vừa.
2. Bàn chân: miết gan bàn chân từ gót ra ngón, day quanh gót, kéo nhẹ từng ngón.
3. Bắp chân (người được làm nằm sấp): miết dọc hai bên bắp chân, ấn giữ những điểm cứng, không ấn sâu vào hõm sau gối.
4. Đùi sau và mông: dùng gốc bàn tay hoặc cẳng tay cho vùng cơ dày, đi chậm dọc thớ.
5. Đùi trước và mặt ngoài đùi (nằm ngửa): miết từ trên gối lên, mặt ngoài đùi tăng lực từ từ.
6. Kết thúc: vuốt dài lại toàn chân, cho người được làm co duỗi nhẹ cổ chân, gối để cảm nhận.

Luôn so hai chân với nhau. Một bên căng hơn hẳn thường là manh mối cho việc đứng, đi lệch, và manh mối đó dẫn lên hông, lên lưng.

Vùng phải tránh và khi nào không làm

• Hõm sau gối và mặt trong đùi phía trên: có mạch máu, dây thần kinh nằm nông, không ấn sâu.
• Tĩnh mạch nổi rõ, ngoằn ngoèo: không ấn, không miết mạnh lên trên.
• Một bên chân sưng, đỏ, nóng, đau bắp chân mà không rõ lý do: không làm, khuyên đi khám ngay.
• Vết thương, vết loét, da nứt: tránh hẳn vùng đó.
• Người có bệnh tiểu đường: cảm giác ở bàn chân có thể kém, người được làm không báo kịp khi quá lực; làm rất nhẹ và hỏi kỹ trước.
• Phụ nữ mang thai: làm nhẹ, không bấm huyệt Tam Âm Giao ở mặt trong cẳng chân.

Giải cơ chân là chăm sóc dưỡng sinh, thư giãn bằng đôi tay, không phải dịch vụ y tế. Đau kéo dài, tê yếu tăng dần, chân phù kéo dài hoặc có bệnh nền thì nên đi khám ở cơ sở y tế. Người học nghề phải biết khi nào không làm và khuyên người kia đi khám.

Chân và cột sống liên quan thế nào

Bàn chân là móng nhà. Một bàn chân xoay ra ngoài, một bên hông cao hơn, một bên đùi căng hơn, cơ thể sẽ bù trừ lên thắt lưng, lưng trên rồi đến cổ. Nhiều người mỏi lưng mà chân lại là nơi bắt đầu. Vì vậy học giải cơ chân không nên tách rời lưng; anh chị có thể đọc thêm bài học giải cơ lưng và bài phản xạ học bàn chân và cột sống để thấy mối nối này.

Ở Tống Gia, mối nối đó được dạy qua hai trụ. Trụ thứ nhất là Y Tướng Học: nhìn sắc mặt, dáng người Ngũ Hành để hiểu thể trạng trước khi đặt tay, vì “tạng là nhân, tướng là quả”. Dáng đứng, cách đặt bàn chân cũng là một phần của tướng. Trụ thứ hai là massage trị liệu cân bằng hệ phản xạ thần kinh cột sống: mọi nhận định từ gương mặt, từ dáng đứng đều đối chiếu lại bằng tay trên cột sống.

Học giải cơ chân ở Tống Gia

Giải cơ và bấm huyệt vùng chân nằm trong cấp L2 Nghề cơ bản, cùng với cổ vai gáy, lưng, quy trình buổi 90 phút chuẩn Tống Gia và giao tiếp với khách. Người mới có thể bắt đầu từ L1 Nhập môn Y Tướng Học (1.500.000đ) với vài huyệt tự chăm an toàn và thực hành theo cặp. Học phí L2 đến L4, số buổi, thời lượng do tư vấn viên báo khi đăng ký.

Khoảng 70% thời gian lớp là thực hành trên người thật: đặt tay, dùng lực, xác định vùng cơ cần tác động. Lớp nhỏ, Lương Y Tống Văn Huynh kèm từng người, chỉnh lại tư thế và lực khi học viên làm vùng chân. Tống Gia không hứa việc làm hay thu nhập sau khóa học. Lộ trình đầy đủ xem ở thang học nghề 4 cấp.

Cách đăng ký

Anh chị ở TP. Thủ Đức, Quận 9, Quận 12 hay các quận khác của TP.HCM đều có thể đến buổi học thử miễn phí 8:30 đến 12:00 sáng thứ Bảy hằng tuần, mỗi buổi 10 suất, tại căn T16-21 khu Manhattan, Vinhomes Grand Park, Phường Long Bình, TP. Thủ Đức. Lương Y xem tay nghề ở buổi học thử rồi gợi ý cấp phù hợp.

Lớp L1 khai mạc thứ Bảy 31/10/2026, 14:00 đến 17:00. Nhắn Zalo 0888 264 559 để hỏi lịch, hoặc nhắn “KHAI MẠC” để giữ chỗ.

Câu hỏi thường gặp

Giải cơ chân nên làm từ dưới lên hay từ trên xuống? Thường làm ấm bằng cách vuốt từ cổ chân lên đùi, hướng về phía tim, rồi làm kỹ từng vùng từ bàn chân, bắp chân lên đùi.

Bị giãn tĩnh mạch chân có giải cơ được không? Không ấn hay miết mạnh lên vùng tĩnh mạch nổi. Nên hỏi ý kiến cơ sở y tế trước, và nếu làm thì chỉ làm rất nhẹ ở vùng khác.

Vùng nào ở chân không nên ấn mạnh? Hõm sau gối, mặt trong đùi phía trên, vùng tĩnh mạch nổi, vết thương và da nứt. Một bên chân sưng đỏ nóng không rõ lý do thì không làm và nên đi khám.

Người tiểu đường giải cơ chân cần lưu ý gì? Cảm giác ở bàn chân có thể kém nên khó báo khi quá lực. Cần làm rất nhẹ, hỏi kỹ trước và tránh hẳn vùng da có vết thương.

Học giải cơ chân ở Tống Gia thuộc cấp nào? Giải cơ và bấm huyệt vùng chân nằm trong cấp L2 Nghề cơ bản. Anh chị có thể đến buổi học thử sáng thứ Bảy để Lương Y xem tay và gợi ý cấp.

Bài liên quan

• Giải cơ có đau không: người học cần biết mức ê tức nào là bình thường, khi nào phải dừng
• Học chuỗi cơ trong giải cơ: hiểu cơ thể như những sợi dây nối nhau
• Học giải cơ bằng tay: dùng phần nào của tay, năm động tác nền và cách giữ sức cho người làm
• Học giải cơ cho người tập gym: hiểu nhóm cơ, chọn thời điểm và biết khi nào phải dừng
• Tất cả bài viết về học nghề

---

Giữ chỗ học thử miễn phí sáng thứ Bảy hoặc hỏi lộ trình học: nhắn Zalo 0888 264 559.